28.10.2009
Historia średzkiej piłki cz. 2- lata 30- tePrzed tygodniem przedstawiliśmy Wam początki naszej Polonii sięgające 1919 roku. Ukazaliśmy pierwsze sukcesy piłkarzy, a także tworzenie się struktury organizacyjnej w latach 20-tych. W dzisiejszej części przedstawimy rywalizację największych średzkich drużyn i sukcesy średzkiej piłki w latach 30- tych.
Od roku 1932 w rozgrywkach klasy „C” występowały aż trzy drużyny z naszego miasta. („Pogoń”, „Legia” i „Strzelec”). Mecze pomiędzy tymi zespołami były zawsze bardzo zacięte i emocjonujące. Należy pamiętać, że ówcześnie piłkarskie zawody były prowadzone na szczeblu: 1 liga krajowa, liga okręgowa oraz w klasach „A”, „B” i „C”. De facto więc średzkie drużyny, w tym kontynuatorka „Polonii”- Pogoń grały w 5 lidze.
Rywalizację między największymi średzkimi klubami- „Pogonią” i „Legią” można podzielić na dwa etapy. Pierwszy- do 1935 roku, kiedy to prym wiedli legioniści i drugi- od połowy 1935 roku, kiedy to pogoniści deklasują „Legię” i awansują do klasy „B”.
Dla przykładu- w pierwszym okresie na koniec rozgrywek drużyna Legii zawsze plasowała się wyżej w tabeli, ale nigdy nie mogła zająć miejsca premiującego awansem. Na koniec sezonu lepsze okazywały się takie drużyny jak: Kania Gostyń czy Unia Poznań. W lokalnych derbach również wiedli prym wojskowi. Mimo kryzysu sportowego Pogonii w pierwszej połowie lat 30- tych nie odwrócili się od klubu kibice. To właśnie mecze spadkobierczyni "Polonii" cieszyły się największym zainteresowaniem społecznym i gromadziły tłumy nas stadionie. Dodatkowo zenitu sięgały mecze derbowe: Pogoń – Legia i Pogoń Strzelec.
W roku 1933 w Środzie były dwa boiska do gry w piłkę: przy ul. Sokoła (dziś Sportowa) i przy ul. Strzeleckiej. Obecny obiekt Polonii różni się od tego z lat 30- tych. Płyta boiska (tylko jedna) była położona wtedy nieco inaczej niż dzisiejsza, bowiem rozpoczynała się mniej więcej w tym miejscu, gdzie dziś przebiega ganek spacerowy w kierunku boiska hokejowego, a kończyła się na wysokości stojącego teraz znicza. Po zachodniej stronie stała (wzdłuż głównej ulicy) okazała, kryta, drewniana trybuna z 8 rzędami ławek. Część trybuny była murowana, a w niej znajdowały się szatnie oraz magazyny. W pobliżu istniały także stragany , w których handlowano napojami, słodyczami, a nawet serwowano dania barowe.
W czasie wielkich imprez nasz obiekt miał nagłośnienie, wobec którego dzisiejsze „wysiada”. To niezawodny i niepowtarzalny pan Wacław Żarnowski ze swym niezwykle potężnym głosem. A kiedy do tego ryknął przez metalową tubę to podobno szyby w oknach na Rynku drżały.
Nie można opowiedzieć historii naszego klubu w latach 30- tych bez wpływu kryzysu gospodarczego, który dosięgnął cały świat. Największą zmorą były wyjazdy na mecze. Najczęściej kasa klubowa była pusta, więc wprost w ostatnich minutach zdobywano pieniądze i to głównie z prywatnej kiesy członków zarządu. Klub utrzymywał się ze składek członkowskich, wpływów z imprez sportowych i zabaw karnawałowych. Celem było również przyciągnięcie zamożniejszych obywateli, którzy opłacali znacznie wyższe składki- tzw. członkowie wspierający (dzisiejsi sponsorzy).
Mimo kryzysu finansowego, zapał i duch walki piłkarzy dawnej "Polonii" powoduje, że w drugiej połowie 1935 roku dochodzi do zmiany warty w średzkiej piłce. Na czoło wychodzi kontynuatorka "Polonii". W swojej grupie „Pogoń” zostawia w tyle poznańskie drużyny Korony II, Pogonii, Naprzodu, Gromu i Legii Środa. Tą ostatnią pokonuje 4:2 zapewniając sobie awans do „B” klasy.
W tym miejscu warto wspomnieć o atmosferze, która panowała między dwoma największymi klubami w Środzie. Rywalizacja o miano najlepszego zespołu w mieście nie zawsze bywała rywalizacją sportową. „Legioniści” nie pogodzeni z awansem do klasy „B” przez „Pogoń” nie zawsze uważali to za sukces naszego miasta i nie rzadko uciekali się do złośliwych żartów i komentarzy pod adresem Pogonii: niedorośnięci, kompromitacja miasta, parodyści etc.
1 września 1939 roku z powodu wybuchu II Wojny Światowej wszystkie kluby sportowe zawiesiły swoją działalność. Istniał jedynie tzw. podziemny sport. W piłkę grano pod Jarosławcem i Janowem. Najczęściej mecze odbywały się wcześnie rano, aby ukryć się przed Niemcami. Do rzadkości należało posiadanie piłki. Najczęściej grano szmacianką z wypchanej pończochy. Z ustaleń wynika, że jedna z drużyn piłkarskich w tamtych okresie nazywała się Polonia. Nie wiadomo jednak czy to przypadek, czy też ruch patriotyczny, czy może jakiś działacz przedwojennego klubu. Należy pamiętać, że wiele osób związanych z „Polonią” zginęło w walkach.
Za tydzień chcielibyśmy Wam przedstawić czasy odrodzenia się średzkiej "Polonii" po II wojnie światowej, a także pierwsze powojenne sukcesy.
Najnowsze aktualności
-
20.01.2026
MMP U-17 w futsalu: Polonia poznała rywali i terminarz! (2009/2010)
Polonia U-17 poznała rywali na Młodzieżowych Mistrzostwach Polski w futsalu! Trzeci rok z rzędu nasz zespół będzie rywalizował z Rekordem Bielsko-Biała, który będzie gospodarzem turnieju, a także z Okocimskim KS Canpack Brzesko oraz AP Kowale/UG Gdańsk. Turniej zostanie rozegrany w dniach 6-8 lutego. Opublikowany został już także terminarz rozgrywek, który prezentujemy poniżej.
-
19.01.2026
HPP: Polonia nie awansowała do turnieju finałowego (2013)
Zespół Polonii 2013 zakończył udział w tegorocznej edycji Halowego Pucharu Prezesa. Poloniści zakończyli zmagania w grupie mistrzowskiej na 3. miejscu za plecami APR Lampart Jarocin i Zjednoczonych Września, które uzyskały awans do turnieju finałowego.
-
19.01.2026
Futsal: Polonia U-17 awansowała na Młodzieżowe Mistrzostwa Polski! (2009/2010)
Polonia 2009/2010 wygrała sobotni turniej III fazy eliminacji i awansowała na turniej finałowy Młodzieżowych Mistrzostw Polski U-17 w futsalu! W hali Kobra Arena nasz zespół wygrał wszystkie mecze, a kluczowe okazało się zwycięstwo w trzecim meczu z KS Gniezno, kiedy to Mateusz Fórmaniak zapewnił zwycięstwo 2:1 strzelając gola trzy sekundy przed końcową syreną. Do finałów, które zostaną rozegrane 6-8 lutego w Bielsku-Białej, awansowały również Jantar Ustka i KS Gniezno.
-
17.01.2026
Sparingowa wygrana z Legią
W pierwszym meczu towarzyskim tej zimy piłkarze Polonii Środa udali się do Książenic na pojedynek z zespołem do lat 19 Legii Warszawa. Spotkanie odbyło się na boisku ze sztuczną nawierzchnią pod balonem.
-
17.01.2026
Nowy etap w Polonii Środa Wielkopolska
Z radością informujemy, że Marcin Grabowski, dotychczasowy trener naszej Akademii, dołącza do I zespołu Polonii Środa Wielkopolska w roli trenera przygotowania motorycznego.
-
17.01.2026
Michał Walczak w Polonii Środa na dłużej!
Z radością ogłaszamy, że Michał przedłużył kontrakt z Polonią Środa Wielkopolska, który będzie obowiązywał do 30 czerwca 2027 roku. Jego determinacja i zaangażowanie na boisku są nieocenione, a obecność Michała w drużynie to ogromny zastrzyk doświadczenia i jakości.
-
17.01.2026
Jakub Wilczyński zawodnikiem Polonii Środa
Walcząca o awans do drugiej ligi Polonia Środa Wielkopolska mocno rozkręca się na rynku transferowym. Tym razem nowym graczem klubu ze Sportowej 12 został napastnik Jakub Wilczyński.
-
12.01.2026
HPP: Polonia rywalizuje w grupie mistrzowskiej (2013)
W niedzielę zespół Polonii 2013 rywalizował w pierwszym z dwóch turniejów grupy mistrzowskiej strefy konińskiej o Halowy Puchar Prezesa Wielkopolskiego ZPN. Poloniści w pięciu spotkaniach odnieśli trzy zwycięstwa i zajmują trzecie miejsce ze stratą jednego punktu do dającego awans drugiego miejsca. O awansie do finałów wojewódzkich zdecydują sobotnie zmagania we Wrześni.
